Kuchnia

„POWIEDZ MI, CO JESZ, A POWIEM CI KIM JESTES”
Anthelme Brillat-Savarin

W Pytlówce oferujemy dwa posiłki dziennie: śniadanie i obiadokolacje (dwudaniowy obiad o późniejszej porze). Pory posiłków ustalamy z gośćmi. Przeważnie śniadanie jest w godzinach 8:30-9:30. Obiadokolacja 17:00-18:00.

Wyżywienie jest obligatoryjne w sezonie wakacyjnym oraz w wydłużone weekendy. Poza tymi terminami możecie Państwo zdecydować, czy korzystacie naszej propozycji, czy przygotowujecie posiłki we własnym zakresie w udostępnionej, w pełni wyposażonej kuchni.

Śniadania serwujemy do stołów, każda z rodzin ma swój własny, przydzielony stół. Na śniadanie podajemy :

  • danie na ciepło, codziennie co innego, kiełbaska, jajecznica, naleśniki, placuszki, pączki serowe
  • płatki kukurydziane i owsianka
  • chleb biały pszenny – piekarnia tradycyjna w Bodzentynie i pieczony przez nas pszenno – żytni, ewentualnie dodatkowo bezglutenowy (przepis do uzgodnienia), mąka pochodzi z naszej pszenicy i mielona jest w pobliskim młynie
  • wędlina jedna pieczona przez nas (schab, szynka), druga wybrana przez nas ze sklepu
  • żółty ser
  • biały ser twarogowy i podpuszkowy – naszej produkcji
  • dżem, codziennie inny, z naszej spiżarni
  • miód z zaprzyjaźnionego gospodarstwa
  • warzywa, w sezonie prosto z pola, rukola, sałata, pomidory, ogórki
  • kawa, herbata, mleko prosto od krowy, kakao

Obiad składa się z zupy i drugiego dania. W niedziele i święta przygotowujemy też słodki deser.

Staramy się, aby nasza kuchnia oparta była w jak największej części na produktach pochodzących z własnego gospodarstwa. Mleko, z którego robimy śmietanę i biały ser, pochodzi od zaprzyjaźnionych sąsiadów. Smak świeżych jaj, mleka prosto od krowy, twarogu czy przetworów sporządzonych z własnych owoców i warzyw, z pewnością na długo pozostanie w  Państwa pamięci. Po wcześniejszym uzgodnieniu przygotowujemy dania kuchni wegetariańskiej i wegańskiej.

Powyżej mogą Państwo zobaczyć zdjęcia jadalni w której serwujemy śniadania i obiadokolacje. Od maja 2010 roku nasze gospodarstwo należy do Europejskiej Sieci Regionalnego Dziedzictwa Kulinarnego. W związku z tym urozmaicamy nasze menu potrawami regionalnymi. Już teraz mogą Państwo spróbować zalewajki świętokrzyskiej, zupy dyniowej, prazoków, męcybuł i napoju z kwiatów czarnego bzu. Mamy nadzieje, że zarówno nam, jak i Państwu te „stare” przepisy przypadną do gustu.

Nasze gospodarstwo należy do: Szlaku kulinarnego – Świętokrzyska Kuźnia Smaków

Zapraszamy do lektury poniższego tekstu, opisującego najbardziej rozpowszechnione tradycyjne potrawy (jesteśmy je w stanie dla Państwa przygotować, ale tylko po wcześniejszym uzgodnieniu i w porozumieniu z innymi gośćmi).

Kuchnia świętokrzyska – tradycja smaku zaklęta w sercu Gór
Region świętokrzyski, ze względu na przeludnienie oraz ubogie, piaszczyste gleby, nigdy nie należał do najzamożniejszych części Polski. Miało to bezpośredni wpływ na kształt tamtejszej kuchni regionalnej, która wyrosła z prostoty, oszczędności i wykorzystania tego, co lokalnie dostępne. Podstawą codziennych potraw była kapusta oraz ziemniaki – jedne z nielicznych roślin dobrze rosnących na miejscowych glebach.

Dania codzienne różniły się od świątecznych głównie dodatkami – przede wszystkim omastą z boczku lub, częściej, ze słoniny. Jedną z najbardziej znanych i wciąż popularnych potraw w regionie kieleckim jest zupa z żuru, znana lokalnie jako zalewajka. Jej nazwa pochodzi od metody przygotowania – ugotowane ziemniaki, pokrojone w kostkę i pozostawione w wodzie, zalewano żytnim zakwasem. W odróżnieniu od innych żurków, do zalewajki nie dodawano śmietany, kiełbasy ani jajek – ewentualnie urozmaicano ją cebulą, grzybami lub skwarkami ze słoniny.

Drugą tradycyjną zupą, szczególnie cenioną w okresie Wielkanocy, był barszcz biały z kiszonej kapusty, podawany zazwyczaj na śniadanie wielkanocne. Gotowano go na wywarze z wędzonki, dodając do kiszonej kapusty pod koniec śmietanę, chrzan, jajka i kiełbasę.

Na co dzień gospodynie serwowały prostą, lecz sycącą potrawę zwaną parzybrodą lub pazibrodą – gotowane ziemniaki łączono z kiszoną lub świeżą kapustą oraz skwarkami. To danie nie tylko rozgrzewało, ale i zaspokajało głód po ciężkiej pracy.

Kolejną typową potrawą były goły (lub gały) – kluski o średnicy około 4 cm, przygotowywane ze startych surowych ziemniaków z dodatkiem jajek. Po odlaniu nadmiaru soku z masy, formowano kluski i gotowano je w osolonej wodzie, podając z mlekiem lub skwarkami.

W codziennym jadłospisie często pojawiały się także ziemniaki z zsiadłym mlekiem, a także pyrka – proste danie przygotowywane na patelni z podsmażanych ziemniaków wymieszanych z mąką i mlekiem, podawane z omastą.

Jednym z bardziej zaskakujących, a zarazem typowych tylko dla tego regionu dań, była zupa owocowa – najczęściej jabłkowa, jagodowa, wiśniowa lub śliwkowa – gotowana ze śmietaną i podawana z osobno ugotowanymi ziemniakami. To niecodzienne połączenie smaków okazywało się niezwykle smaczne i cieszyło się dużą popularnością.

W kuchni świętokrzyskiej nie brakowało również prostych zup warzywnych. Jedną z nich była zacierka – jarzynowa zupa bez śmietany, zawierająca drobne kluseczki, które gospodyni formowała ręcznie z ciasta i wrzucała bezpośrednio do wrzącej zupy.


Poniżej przedstawiamy aktualną listę produktów tradycyjnych oznaczonych w wydziale Oznaczeń Geograficznych MRiRW.

Pogrubioną czcionką oznaczono rzeczy dostępne w okolicy.

Burocorz Bogoryjski

Chleb bodzentyński

Chleb iwański

Chleb wiejski konecki

Chmielnicka gęś pieczona

Czerkieska mąka orkiszowa

Dzionie rakowskie

Fałkowski miód wielokwiatowy

Farsz z kaszy gryczanej

Fasola korczyńska

Fitka kazimierska

Gryska z Bliżyna

Jabłka sandomierskie

Jędrzejowski twarożek śmietankowy

Kamcia moskorzewska nalewka miętowa

Karp królewski z Rudy Malenieckiej

Karp małyszyński

Karp z Oksy

Karp z Wójczy

Kasza jaglana gierczycka

Kiełbasa biała parzona z Wąchocka

Kiełbasa łosieńska

Kiełbasa radoszycka

Kiełbasa swojska wąchocka hycowana

Kiełbasa swojska z Kunowa

Konfitury z jarzębiny

Krówka opatowska

Kugiel z Czermna

Kwas burakowy po wzdolsku

Masło Chmielnickie

Masło jędrzejowskie

Opatkowickie wino chlebowe

Pasztetowa Radoszycka

Piernik z żytniej mąki

Pińczowski olej z lnicy

Placek spod kamienia

Polędwica tradycyjna z Wąchocka

Polędwiczki świąteczne Prokopa

Prazoki

Rakowski ziemniak pieczony

Rytwiański karp

Salceson cwaniak z Łosienia

Salceson kurozwęcki

Salceson ozorkowy wiejski

Sandomierski olej rzepakowy

Ser jabłeczny

Słupiański siekaniec dworski

Sok z czarnej jagody z lipowskich lasów

Susz owocowy dębniacki

Świętokrzyski miód spadziowy

Szczodroki

Szynka sznurowana wąchocka

Truskawka bielińska

Truskawka buska faworytka

Udziec Dworski z Kunowa

Wiśnia sokowa nadwiślanka

Wólecka chałka pleciona

Zalewajka śwętokrzyska

Możesz również polubić…